Zamek w Przedczu. Oto, dlaczego jest całkowicie nietypowy

Zamek w Przedczu jest całkowicie nietypowy, a odwiedziliśmy go przypadkowo. Po prostu skręciliśmy nad miejscowe Jezioro Przedeckie, gdzie samorząd urządził przyjemne nabrzeże, pomost, plażę i plenerową siłownię. Niestety miejsce to upodobały sobie łabędzie, które mocno tutaj brudzą. Ale i tak w słoneczny dzień jest przyjemnie.

Nietypowy zamek Przedecz

Ten zamek - nie zamek, mniej obecnie przypomina warownię, czy strażnicę, którą miał być w przeszłości, a bardziej kościół z wieżą obronną. Dlaczego? O tym nieco niżej.
Zamku w Przedczu (woj. wielkopolskie) prawie zupełnie nie widać z ulicy, bo przesłaniają go rozłożyste drzewa. W XIV wieku w tym miejscu był gródek ziemno-drewniany. Warownia miała ochronić Kujawy przed Krzyżakami. Ale wiosną 1329 roku Krzyżacy z oddziału komtura krajowego ziemi chełmińskiej Ottona von Lauterberga przy użyciu machin oblężniczych zdobyli gród. W 1331 r. zajęli nie tylko Przedecz, ale i całe Kujawy. W 1347 roku przedecz uzyskał król Kazimierz Wielki. W miejscu poprzedniego gródka na niewielkim pagórku Kazimierz Wielki kazał zbudować zamek murowany. Sprawdza się tu powiedzenie, że zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną. Zachowała się obronna wieża o średnicy 7,5 metra i loch oraz pozostałości murów. Był też budynek mieszkalny, wieża bramna i pomost nad fosą, którą widać do dziś. Jednak fiunkcje są dziś zgoła inne. Fosa to element parku, sam zaś zamek stał się urzędem.

Czytaj więcej: Murale Warszawy

Zamek w Przedczu przechodził od XIV w. z rąk do rąk aż w 1398 roku wraz z z całym Przedczem kupił go król Władysław Jagiełło. W tymże roku zamek w Przedczu oblegał przez miesiąc Siemowit IV i nie zdołał go zdobyć. W XVI wieku zamek był siedzibą starostów. W 1538 roku doszło tu do pożaru, a następnie odbudowy na podstawie umowy króla Zygmunta Augusta ze starostą Wojciechem Korycińskim. Strażnica była przebudowywana w stylu renesansu, ale w XVIII wieku popadła w ruinę, w 1766 i 1789 roku opisywano go jako bardzo zniszczony. W XIX wieku zameczek w Przedczu, który służył też za komorę celną na szlaku z Łęczycy, został częściowo rozebrany. Cegła poszła na prywatne komórki.

Na tym miejscu osadnicy niemieccy zbudowali ewangelicki kościół w stylu neogotyckim, po 1860 r. wieżę przebudowano na dzwonnicę. Parafia ewangelicko-augsburska funkcjonowała od 1827 do 1945 roku. W czasach komunistycznych (lata 60. ubiegłego wieku) umieszczony był w świątyni magazyn zbożowy Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska". W 1967 roku zamek w Przedczu, a raczej to, co z niego zostało, wpisano do rejestru zabytków, w 1969 r. przejęto oficjalnie og parafii ewangelickiej. Od 1977 roku w wyremontowanych pomieszczeniach działa Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury w Przedczu. Mieści się tam również zazwyczaj komisja wyborcza. Kiedy my tam byliśmy, akurat były wybory i można było wejść do środka.

Małe muzeum zamkowe

W środku jest małe "muzeum" zamku w Przedczu w postaci gablot z zabytkami pochodzącymi z wykopalisk, archiwalnymi dokumentami, rycinami. Jest też makieta zamku w Przedczu z najwcześniejszego okresu.
Zamek Przedecz otacza przyjemny park, który znakomicie nadaje się na krótki spacer. Jest w nim fontanna (co prawda była nieczynna), ścieżka nad fosą, a także niewielki mostek nad nią. W pobliżu jest zejście nad rynnowe jezioro Przedecz, gdzie znajdziemy niewielką plażę i kąpielisko.

Czytaj więcej: azyl dla niedźwiedzi w Chorwacji czyli Kuterevo

W dodatku naprzeciwko, po drugiej stronie ulicy można odwiedzić niewielkie Muzeum Regionalne w Przedczu. Niestety nie byliśmy w nim, bo akurat było zamknięte. Zwykle jest czynne od poniedziałku do piątku od 10:00 do 18:00, a w soboty od 13:00 do 17:00. Opiekunem Muzeum Regionalnego w Przedczu jest Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury w Przedczu.

Izba Regionalna w Przedczu

Izba Regionalna w Przedczu - jako się rzekło - znajduje się nieopodal kościoła w Przedczu i zamku w Przedczu. Została założona w 1969 roku z okazji Dnia Rzemiosła. W Przedczu święto to obchodzono 20 lat wcześniej niż w całym kraju - pisała "Gazeta Poznańska" w swoim cyklu "Lato na gorąco".

Sporo miejsca poświęca ona prymasowi Polski. Kardynał Stefan Wyszyński pełnił za młodu we wsi posługę. "Ksiądz Wyszyński był wikariuszem w Przedczu w 1930 i 31 roku" - wspominają mieszkańcy.

Czytaj więcej: Muzeum Więzienia Pawiak w Warszawie

"Któregoś dnia, kiedy był na cmentarzu, zapaliły się pobliskie budynki. Wyszyński, tak jak stał, rzucił się ratować uwięzione zwierzęta. Ale pies, który pilnował obejścia nie chciał go wpuścić i poszarpał mu sutannę" - mówił gazecie mieszkaniec Przedcza Jan Stelmasiak.

Na pamiątkę goście Izby Regionalnej w Przedczu otrzymywali liść dębu. "Za okupacji przedczanie dawali swoim bliskim dębowy listek z życzeniami »męstwa i odwagi«" - mówił gazecie Jan Stelmasiak. Według niego dziś życzy się "szczęścia i radości". Listki te pochodziły zazwyczaj z 300-letniego dębu "Starosta" rosnącego przy rynku.

Zamki w Wielkopolsce

Ile zamków jest w Wielkopolsce? W Wielkopolsce jest 29 zamków. Nie ma już wśród nich zamku Opalińskich w Opalenicy, który popadł w ruinę, następnie został rozebrany, a resztki gruzów zostały wykorzystane do zasypania fosy, po której zostały dziś tylko nieznaczne zarysy. Laik ich nie dostrzeże. Niektóre są dziś malowniczymi ruinami. Kilka jest tak przebudowanych, że ledwie przypominają pierwociny. Ale jest też kilka, które mogą zachwycić. Pięknie prezentuje się zamek w Gołuchowie w ogromnym parku i z dodatkowymi atrakcjami, np. hodowlą żubrów. Jego wnętrza są jednymi z najpiękniejszych w Polsce. Wspaniale prezentuje się także zamek w Kórniku m.in. ze zbiorami etnograficzno-przyrodniczymi z Australii i Oceanii. Według legendy nocą po parku i zamkowych komnatach przechadza się Teofilia z Działyńskich zwana "Białą Damą". Zamek otacza malownicze arboretum. Wart wizyty jest ogromny zamek w Rydzynie, który dziś jest ośrodkiem konferencyjnym i hotelem jednocześnie. Goście hotelowi mogą zwiedzać cały zamek, w tym dwie wystawy stałe i okresowe. Wart obejrzenia jest zamek w Koninie, gdzie można obejrzeć jeden z najbardziej kompletnych szkieletów słonia leśnego. Przyjemny jest także zamek w Sierakowie.

Czytaj więcej: Zamek w Reszlu

W Wielkopolsce znajdziemy następujące historyczne obiekty architektury zamkowej: zamek w Borysławicach Zamkowych, zameczek Myśliwski "Bażantarnia" w Bugaju,

zamek w Chojnicy, zamek w Gołańczy, zamek w Gołuchowie, zamek w Goraju, zamek na Jeziorze Góreckim, zamek w Jarocinie, zamek królewski w Kaliszu, zamek królewski w Kole, zamek w Koninie Gosławicach, zamek w Koźminie, zamek w Krajence, zamek w Kórniku, zamek w Lędyczku, zamek w Osiecznej, zamek w Ostrorogu, zamek w Ostrowie Lednickim, zamek w Ostrzeszowie, zamek w Przedczu, zamek w Poznaniu, zamek w Pyzdrach, zamek w Rydzynie, zamek w Sierakowie, zamek w Szamotułach, zamek w Wąsowie, zamek w Wyszynie oraz zamek w Zbąszyniu. A ile zamków jest w Polsce? W Polsce są 402 zamki. Wyliczył to Narodowy Instytut Dziedzictwa.

Dojazd do zamku w Przedczu

Jak dojechać do zamku w Przedczu? Bardzo prosto, jak mówi nasz osobisty travel guide: w Kłodawie (woj. wielkopolskie) skręcić na północ z drogi krajowej nr 92 (czyli ze starej "dwójki") i jechać około 10 kilometrów do miasteczka Przedecz.

Czytaj więcej: Park Potulickich w Pruszkowie

Trasa Kłodawa - Przedecz zajmie samochodem w najlepszym razie około kwadransa.
Zobacz jak wygląda mapa dojazdu do zamku w Przedczu z usługi Google Maps i użyj jej.

Z taką historią zemek przedecki może zakasować konkurencję. Zobacz fotogalerię - wycieczka do zamku w Przedczu.